ICAO-ААС БОЛОВСРУУЛСАН 2026–2050 ОНЫ СТРАТЕГИЙН ТӨЛӨВЛӨГӨӨ ХЭРЭГЖИЖ ЭХЭЛЛЭЭ
Олон улсын иргэний нисэхийн байгууллага (ICAO)-аас боловсруулсан 2026–2050 оны Стратегийн төлөвлөгөө энэ оноос хэрэгжиж эхлэн дэлхийн иргэний нисэхийн салбарын урт хугацааны хөгжлийн чиглэлийг тодорхойлж байна.
Тус төлөвлөгөө нь аюулгүй, хамгаалалттай, эдийн засгийн үр ашигтай, тогтвортой бөгөөд байгаль орчинд ээлтэй иргэний нисэхийн тогтолцоог хөгжүүлэх зорилготой юм. Ирэх 25 жилийн хугацаанд агаарын тээврийн эрэлт, технологийн хөгжил, уур амьсгалын өөрчлөлт зэрэг хүчин зүйлүүд салбарын хөгжилд томоохон нөлөө үзүүлэхээр байгааг ICAO онцолжээ.
ICAO-ийн тооцооллоор 2024 онд дэлхийн хэмжээнд 4.6 тэрбум зорчигч агаараар зорчсон бол 2050 он гэхэд энэ үзүүлэлт 12.4 тэрбумд хүрч, агаарын тээврийн эрэлт 2.7 дахин өсөх төлөвтэй байна. Мөн агаарын ачаа тээврийн хэмжээ 265 тэрбум FTK-ээс 638 тэрбум FTK болж нэмэгдэхээр байна.
Энэхүү өсөлттэй холбоотойгоор нислэгийн аюулгүй байдал, хамгаалалт, агаарын навигацийн хүчин чадал, дижитал шилжилт, хиймэл оюун ухаан, хиймэл дагуулд суурилсан технологийн хэрэглээ, хүний нөөцийн хөгжил, дэд бүтцийн хөрөнгө оруулалт зэрэг асуудлууд салбарын тэргүүлэх чиглэл болж байна.
ICAO-ийн 2026–2050 оны Стратегийн төлөвлөгөө дараах зургаан үндсэн зорилтыг дэвшүүлжээ. Үүнд:
- Нислэг бүрийг аюулгүй, хамгаалалттай байлгах;
- Иргэний нисэхийн салбарын байгаль орчны тогтвортой хөгжлийг хангах;
- Агаарын тээврийн үйлчилгээг хүртээмжтэй, найдвартай, тасралтгүй хөгжүүлэх;
- “Нэг ч улсыг орхигдуулахгүй байх” зарчмыг хэрэгжүүлэх;
- Иргэний нисэхийн эрх зүйн орчныг шинэ сорилт, технологийн хөгжилтэй уялдуулан боловсронгуй болгох;
- Агаарын тээврийн эдийн засгийн үр өгөөжийг нэмэгдүүлэх.
Мөн ICAO нь 2050 он гэхэд олон улсын иргэний нисэхийн үйл ажиллагаанаас үүсэх нүүрстөрөгчийн цэвэр ялгарлыг “тэг” түвшинд хүргэх урт хугацааны зорилтоо үргэлжлүүлэн хэрэгжүүлэхээр ажиллаж байна. Үүний хүрээнд тогтвортой нисэхийн түлш (SAF), шинэ үеийн агаарын хөлөг, дэвшилтэт нислэгийн хөдөлгөөний удирдлагын систем болон инновацын шийдлүүдийг хөгжүүлэхэд онцгой анхаарал хандуулж байна.
ICAO-ийн “Safe Skies, Sustainable Future” буюу “Аюулгүй тэнгэр, тогтвортой ирээдүй” уриан дор хэрэгжиж буй энэхүү стратеги нь ирэх жилүүдэд дэлхийн иргэний нисэхийн салбарын хөгжлийн үндсэн чиглэлийг тодорхойлох ач холбогдолтой юм.
Эх сурвалж: https://www.icao.int/about-icao/Council/strategic-plan-2026-2050
ОЙРХ ДОРНОДЫН НӨХЦӨЛ БАЙДЛЫН НӨЛӨӨГӨӨР 2026 ОНЫ 4 ДҮГЭЭР САРД АГААРЫН ТЭЭВРИЙН ЭРЭЛТ БУУРЛАА
Олон улсын агаарын тээврийн холбоо (IATA)-ноос агаарын тээврийн зорчигч урсгалын тайланг танилцууллаа. Тайланд дурдсанаар Ойрх Дорнод дахь зэвсэгт мөргөлдөөн, бүс нутгийн агаарын тээврийн үйл ажиллагаанд үзүүлсэн нөлөөллийн улмаас дэлхийн хэмжээнд зорчигч тээврийн эрэлт өмнөх оны мөн үеэс 3.4 хувиар буурсан байна.
IATA-ийн мэдээлснээр тус бүс нутгийн агаарын тээвэрлэгчдийн зорчигч урсгал 46.6 хувиар огцом буурсан нь дэлхийн нийт үзүүлэлтэд шууд нөлөөлжээ. Харин Ойрх Дорнодын зах зээлийг тооцохгүйгээр авч үзвэл дэлхийн зорчигч тээврийн эрэлт 1.2 хувийн өсөлттэй гарсан байна.
IATA-ийн Ерөнхий захирал Уилли Уолшийн хэлснээр бүс нутгийн мөргөлдөөнөөс үүдэн нисэхийн түлшний үнэ дөрөвдүгээр сард хоёр дахин өссөн нь агаарын тээврийн зардлыг нэмэгдүүлж, тийзийн үнэд дарамт үзүүлж эхэлсэн байна
Сүүлийн саруудад Ойрх Дорнодын агаарын зайд үүссэн нөхцөл байдлын улмаас олон улсын нислэгүүд чиглэлээ өөрчлөх, зарим агаарын зайг түр хугацаанд хаах, нислэгүүдийг цуцлах зэрэг хүндрэлүүд гарч байгаа бөгөөд энэ нь дэлхийн агаарын тээврийн сүлжээ, түлшний нийлүүлэлт болон зорчигч урсгалд нөлөөлсөөр байна.
Эх сурвалж: https://www.iata.org/en/pressroom/2026-releases/05-28-middle-east-war-fall-air-passenger-demand-april/
ACI APAC & MID БОЛОН CANSO ХАМТЫН АЖИЛЛАГААНЫ САНАМЖ БИЧИГ БАЙГУУЛЛАА
Олон улсын нисэх буудлуудын зөвлөл/ACI/-ийн Ази, номхон далай, Ойрхи дорнодын бүсийн төв болон Иргэний нисэхийн агаарын навигацийн үйлчилгээний байгууллага/CANSO/ хамтын ажиллагааг өргөжүүлэх зорилгоор Харилцан ойлголцлын санамж бичиг байгууллаа.
Талууд нисэх буудал болон агаарын навигацийн үйлчилгээний байгууллагуудын хамтын ажиллагааг бэхжүүлэх, бүс нутгийн агаарын тээврийн системийн хүчин чадал, аюулгүй ажиллагаа, үр ашиг болон тогтвортой хөгжлийг дэмжих чиглэлээр хамтран ажиллахаар тохиролцсон байна.
Санамж бичгийн хүрээнд нисэхийн салбарын тулгамдсан асуудлуудаар мэдээлэл, туршлага солилцох, хамтарсан судалгаа, арга хэмжээ зохион байгуулах, шинэ технологи болон инновацын шийдлүүдийг дэмжих чиглэлээр хамтын ажиллагааг өргөжүүлэхээр төлөвлөж байна.
Энэхүү хамтын ажиллагаа нь нисэх буудал болон агаарын навигацийн үйлчилгээ үзүүлэгч байгууллагуудын уялдаа холбоог сайжруулж, бүс нутгийн агаарын тээврийн тогтвортой өсөлтийг хангахад чухал хувь нэмэр оруулах ач холбогдолтой гэж талууд онцолжээ.
